Over het trolley probleem correspondeer ik meestal in het Engels. Hieronder een fragment uit mijn correspondentie met een Engelstalige filosoof over het onderwerp.

I run into the same problem regarding the definition of ‘greater good’ that I had when reading Greene’s book in ‘Personality, Identity and Character’, pages 116-117 (“More specific to the topic of this review … compete for behavioral output in conflicting situations”). I struggle to agree that ‘greater good’ should mean ‘the five unfortunate people saved’. I’m not convinced that this is the correct definition of ‘greater good’. There appear to be more instances where ‘utilitarian’ seems to mean ‘the first numerical difference that captures our attention’. Is that a requirement? Or can we define ‘greater good’ taking into account some other aspects as well?

After the first trolley problem (‘would you pull the lever and kill the one in order to save the five?’) was answered with ‘yes’ by other people and ‘no’ by me, I shared this series of questions with other people, at the end of which they didn’t want to say ‘yes’ to the first trolley problem anymore. 
– If it’s your child on the second track, will you pull the lever?
– If it’s you on the second track, will you pull the lever?
– Suppose you live in a society where there is one trolley problem every day, which can be solved by the nearest person killing one innocent bystander. After three years the society will then contain roughly 1000 murderers and there will be roughly 1000 murder victims. How would you feel about living in this society?
– Suppose you live in a society where, every time three to five people are about to die due to bad luck, you can push a button that will kill one other innocent person in order to keep the handful alive. The innocent persons pool will include everyone who does not have bad luck, including you, your family, and all healthy children and babies. How would you feel about living in this society?
– Suppose you can save three unfortunate people who are about to die from organ failure, by killing one healthy person and transplanting their organs to the other three. Would you agree to do this?

I hope the struggle with this sequence helps to demonstrate why I think that the definition of ‘greater good’ requires some explaining. Is one person killing one other person really a greater good than five people dying due to bad luck?

Back to pages 116-117: in view of the above, is what is being called the ‘rational’ response in the trolley problem really less emotional than the emotional response in the ultimatum game?

Het antwoord dat ik kreeg was interessant omdat het aantoonde dat ik op een manier denk (en die manier niet kan uitzetten) die niet de bedoeling is in het trolleyk problem. Dit is een karakteristiek probleem van hoogbegaafden.

De bedoeling van het trolleyproblem is dat je het leest als ‘heb je liever dat 5 mensen de pech hebben om dood te gaan dan 1?’ Maar dat lees ik dus niet, en ik kan het ook niet lezen, want het is een trolley problem. Als er de bovenstaande zin had gestaan dan had ik dat wel kunnen lezen. In het trolley problem lees ik echter ‘heb je liever dat iemand een ander vermoordt of dat er een handvol mensen doodgaan in een noodlottig ongeluk?’ En dat is waarom ik dan maar liever het ongeluk heb dan de moord.

De filosoof was van mening dat ik in mijn rijtje andere variabelen introduceerde, zoals Duty of Care in het transplantatie scenario. Ikzelf vind dat vreemd, omdat ik steeds dezelfde variabelen zie: een moordenaar scheppen die een moord pleegt, versus machteloos toezien hoe helaas enkele mensen sterven door pech.

Zo zie je maar weer hoe moeilijk de semantics het kunnen maken om het over hetzelfde te hebben. Het is kennelijk nodig om veel preciezer te zijn over wat we moeten veronderstellen in het hypothetische scenario.

Ik denk dat veel van deze problemen ondervangen kunnen worden door het nader bestuderen van de ‘minderheid’ in de uitkomsten van een onderzoek. Ik val met mijn antwoord typisch in de minderheid, maar dit wil niet zeggen dat de meerderheid het juiste antwoord geef en dat ik het niet begrijp. Misschien zegt het wel iets heel anders, namelijk dat het probleem te multi-interpretabel is, of dat de formulering teveel opties open laat. En in sommige gevallen, zoals in het Asch conformity experiment, zegt het misschien wel dat de mensen met de beste eigenschappen in de minderheid zijn? Of dat ze allemaal asperger hebben en dat dat een heel nuttige eigenschap is? Of dat ze de Galileo’s van vandaag zijn, de minderheid die iets ziet dat meer waarheid bevat dan de gangbare visie? Ik zeg het met vraagtekens, omdat we het nog niet weten. Laten we wat zorgvuldiger proberen te worden met het bestuderen van uitkomsten van studies.